Minister grijpt niet in bij Eindhoven Airport ondanks overschrijding stikstofgrens

Eindhoven Airport stikstof blijft een politiek gevoelig onderwerp. Minister Jaimi van Essen grijpt voorlopig niet in, ondanks het feit dat de luchthaven al jarenlang zonder de vereiste natuurvergunning opereert en eerder de afgesproken stikstofgrens heeft overschreden. Volgens de minister zijn vrijwillige maatregelen voorlopig voldoende om verdere uitstoot terug te dringen.

Rechter dwong ministerie tot nieuwe beoordeling

De discussie rondom Eindhoven Airport speelt al geruime tijd. De luchthaven beschikt nog altijd niet over een definitieve natuurvergunning, terwijl de uitstoot van stikstof gevolgen kan hebben voor nabijgelegen beschermde Natura 2000-gebieden. Milieuorganisatie MOB stapte daarom naar de rechter.

In april bepaalde de rechter dat het ministerie opnieuw naar de situatie moest kijken en beter moest onderbouwen waarom er niet werd gehandhaafd. Het ministerie maakte vervolgens bekend in hoger beroep te gaan tegen die uitspraak. In afwachting van die procedure heeft minister Van Essen besloten voorlopig geen maatregelen op te leggen aan de luchthaven.

Volgens de minister is er op dit moment onvoldoende aanleiding om direct in te grijpen, zolang Eindhoven Airport zich inzet om de stikstofuitstoot terug te brengen en binnen de afgesproken emissiegrenzen blijft.

Vrijwillige maatregelen moeten uitstoot verminderen

De minister wijst erop dat Eindhoven Airport inmiddels verschillende vrijwillige maatregelen heeft aangekondigd om de uitstoot van stikstof terug te dringen. Een van de belangrijkste maatregelen is het definitief schrappen van ongebruikte start- en landingsslots. Hierdoor kunnen luchtvaartmaatschappijen deze vrijgekomen tijden niet alsnog benutten voor extra vluchten.

Daarnaast stimuleert de luchthaven luchtvaartmaatschappijen zoals Ryanair, Wizz Air en Transavia om schonere en zuinigere vliegtuigen in te zetten. Dat gebeurt via een financieel beloningssysteem waarbij maatschappijen met modernere toestellen profiteren van lagere kosten of andere voordelen.

Ook worden piloten aangemoedigd vaker gebruik te maken van zogenoemde continue daalvluchten. Bij deze manier van landen daalt een vliegtuig geleidelijk naar de luchthaven, waardoor minder brandstof wordt verbruikt. Dat leidt niet alleen tot een lagere uitstoot van stikstof, maar vermindert ook de CO₂-uitstoot en geluidsoverlast.

Sluiting van de luchthaven helpt uitstoot verder beperken

Een andere belangrijke factor is het geplande groot onderhoud aan de start- en landingsbaan. Hierdoor zal Eindhoven Airport in 2027 ongeveer vijf en een halve maand volledig gesloten zijn voor vliegverkeer.

Volgens het ministerie zorgt deze langdurige sluiting ervoor dat het afgesproken emissieplafond in dat jaar waarschijnlijk niet wordt overschreden. De tijdelijke sluiting levert daardoor automatisch een flinke vermindering van de totale stikstofuitstoot op.

Milieuorganisaties spreken van ongelijke behandeling

Niet iedereen kan zich vinden in de beslissing van de minister. De Brabantse Milieufederatie en boerenorganisatie ZLTO reageren kritisch en vinden dat de overheid verschillende sectoren ongelijk behandelt.

Volgens beide organisaties moeten boeren, woningbouwprojecten en infrastructurele werkzaamheden vaak worden stilgelegd vanwege de strenge stikstofregels. De luchtvaart krijgt volgens hen echter meer ruimte en hoeft minder snel rekening te houden met dezelfde wettelijke verplichtingen.

Zij vinden dat hierdoor sprake is van rechtsongelijkheid. Wanneer andere sectoren moeten inkrimpen of investeringen moeten uitstellen, zou dat volgens hen ook moeten gelden voor luchthavens die zonder geldige natuurvergunning opereren.

Pleidooi voor forse krimp van Eindhoven Airport

De Brabantse Milieufederatie en ZLTO pleiten daarom voor een forse vermindering van het aantal vliegbewegingen op Eindhoven Airport. Volgens hen zou de luchthaven moeten teruggaan naar ongeveer 18.000 vluchten per jaar.

Minister Van Essen noemt dat voorstel echter niet realistisch. Volgens hem zou een dergelijke halvering grote gevolgen hebben voor de regionale economie. Het ministerie gaat voorlopig uit van ruim 40.000 vliegbewegingen per jaar.

De minister benadrukt dat Eindhoven Airport een belangrijke economische functie vervult voor Zuidoost-Brabant. Niet alleen voor vakantieverkeer, maar ook voor zakelijke reizigers en de bereikbaarheid van de regio.

Economische gevolgen volgens het ministerie met Eindhoven Airport stikstof

Uit berekeningen van het ministerie blijkt dat een verplichte halvering van het aantal vluchten aanzienlijke economische gevolgen zou hebben. Er zouden naar schatting bijna 700 arbeidsplaatsen verloren gaan, zowel direct op de luchthaven als bij bedrijven die afhankelijk zijn van het vliegverkeer.

Daarnaast verwacht het ministerie dat de regionale economie tientallen miljoenen euro's aan inkomsten misloopt wanneer het aantal vluchten drastisch wordt beperkt. Volgens Van Essen moeten economische belangen daarom zorgvuldig worden afgewogen tegen de bescherming van natuur en milieu.

Strenge monitoring blijft van kracht voor Eindhoven Airport stikstof

Hoewel de minister voorlopig afziet van handhaving, betekent dit niet dat Eindhoven Airport volledig vrij spel krijgt. De luchthaven moet ieder kwartaal een uitgebreid rapport aanleveren met actuele gegevens over de stikstofuitstoot.

Deze rapportages worden door het ministerie beoordeeld. Wanneer blijkt dat de afgesproken maximale uitstoot opnieuw wordt overschreden of dat de vrijwillige maatregelen onvoldoende effect hebben, sluit minister Van Essen handhavende maatregelen niet uit. Daarmee blijft de toekomst van Eindhoven Airport nauw verbonden met de uitkomsten van de monitoring én de lopende juridische procedures. Voorlopig kiest het kabinet echter voor samenwerking met de luchthaven in plaats van directe sancties, terwijl het maatschappelijke debat over stikstof, natuur en de positie van de luchtvaart onverminderd doorgaat.

Geldrop-Mierlo bereidt forse bezuinigingen voor: gemeente wil 4 miljoen euro besparen. Lees hier meer!