Eindhoven dreigt miljoenen mis te lopen door nieuw uitstel gemeentefonds

Gemeentefonds Eindhoven staat opnieuw centraal in een financieel conflict tussen de gemeente en het kabinet. Door een nieuw besluit van minister Pieter Heerma om de herverdeling van het gemeentefonds uit te stellen, loopt Eindhoven de komende jaren naar verwachting 17,5 miljoen euro mis. Het stadsbestuur spreekt van een verrassende en teleurstellende beslissing die grote gevolgen kan hebben voor de groei en ontwikkeling van de stad.

Het gemeentefonds vormt de belangrijkste financiële bron voor Nederlandse gemeenten. Vanuit dit fonds ontvangen gemeenten jaarlijks geld voor uiteenlopende taken, zoals infrastructuur, woningbouw, onderwijs, jeugdzorg, veiligheid en sociale voorzieningen. In 2022 besloot het Rijk om de verdeling van deze middelen te herzien. Het doel van die herverdeling was om beter aan te sluiten bij de actuele behoeften en uitdagingen van gemeenten.

Voor Eindhoven pakte die nieuwe berekeningsmethode gunstig uit. De stad werd aangemerkt als een zogenaamde ‘voordeelgemeente’, wat betekent dat Eindhoven volgens het nieuwe model meer geld zou moeten ontvangen dan onder de oude verdeelsystematiek het geval was. Omdat een directe overgang grote financiële gevolgen zou hebben voor andere gemeenten, werd besloten de invoering stapsgewijs te laten verlopen.

Nieuwe vertraging zorgt voor financiële tegenvaller

De invoering van het nieuwe verdeelmodel verloopt echter allesbehalve soepel. Vorig jaar besloot het kabinet al om de geplande stap in de herverdeling voor 2026 niet door te voeren. Daardoor liep Eindhoven in dat jaar naar schatting al 3,5 miljoen euro mis.

Nu heeft minister Pieter Heerma van Binnenlandse Zaken bekendgemaakt dat ook in 2027 en 2028 geen verdere stappen worden gezet in de invoering van het nieuwe systeem. Hierdoor loopt het totale financiële nadeel voor Eindhoven op tot ongeveer 17,5 miljoen euro in de periode tot en met 2028.

Volgens het college van burgemeester en wethouders komt dit besluit onverwacht. Het stadsbestuur wijst erop dat eerder vanuit Den Haag signalen werden afgegeven dat de invoering vanaf 2027 weer zou worden voortgezet. Door de nieuwe koerswijziging blijft Eindhoven langer in onzekerheid over de toekomstige inkomsten uit het gemeentefonds.

Grote gevolgen voor groeiende stad voor gemeentefonds Eindhoven

Voor een snelgroeiende stad als Eindhoven is financiële duidelijkheid van groot belang. De gemeente staat voor grote investeringen op het gebied van woningbouw, bereikbaarheid, energietransitie en de verdere ontwikkeling van de Brainport-regio. Juist in een periode waarin de bevolking groeit en de vraag naar gemeentelijke voorzieningen toeneemt, kan het mislopen van miljoenen euro’s gevolgen hebben voor toekomstige plannen en investeringen.

Hoewel het college nog niet heeft aangegeven welke projecten mogelijk geraakt worden, benadrukt het dat structurele onzekerheid over inkomsten het maken van langetermijnbeleid bemoeilijkt. Gemeenten moeten vaak jaren vooruit plannen en hebben daarbij behoefte aan stabiele en voorspelbare financiering.

Brandbrief aan het kabinet

De onvrede over het uitstel leeft niet alleen in Eindhoven. Burgemeester Jeroen Dijsselbloem stuurde eerder dit jaar samen met burgemeesters van andere grote steden buiten de Randstad een brandbrief naar het kabinet. In deze brief riepen zij de regering op om het besluit te heroverwegen en alsnog duidelijkheid te bieden over de invoering van het nieuwe verdeelmodel.

Volgens de ondertekenaars worden gemeenten die volgens de nieuwe berekeningen recht hebben op extra middelen onevenredig geraakt door het voortdurende uitstel. Zij vinden dat eerdere afspraken moeten worden nagekomen en dat gemeenten niet langer in onzekerheid mogen blijven.

Oproep aan de Tweede Kamer voor gemeentefonds Eindhoven

Het Eindhovense stadsbestuur hoopt dat de Tweede Kamer zich tijdens het debat over de gemeentefinanciën kritisch opstelt tegenover het besluit van de minister. De gemeente roept Kamerleden op om snel duidelijkheid te verschaffen over de toekomst van het gemeentefonds.

Volgens het college zou eventueel één extra jaar uitstel bespreekbaar kunnen zijn, mits daarvoor een goed onderbouwde reden bestaat en er een duidelijk toekomstperspectief wordt geboden. Een stilstand van drie jaar vindt het stadsbestuur echter onacceptabel. Volgens Eindhoven zorgt dit voor onnodige onzekerheid en wordt daarmee de vraag hoe gemeenten zich financieel moeten voorbereiden op de toekomst opnieuw vooruitgeschoven.

De komende weken zal duidelijk worden of de Tweede Kamer bereid is het kabinet onder druk te zetten en alsnog stappen te ondernemen om de invoering van het nieuwe verdeelmodel voor het gemeentefonds te hervatten. Voor Eindhoven staat daarbij veel op het spel: miljoenen euro’s die nodig zijn om de groei van de stad en de regio te ondersteunen.

Op zoek naar Nederlandse VPN? Kijk dan op halloVPN!

Philips Stadion verandert in zomerpodia voor reeks grote concerten met Zach Bryan, K3 en Bankzitters. Lees hier meer!